تاریخ لاستیک کجاست و چطور آن را بخوانیم؟

برای پیدا کردن تاریخ لاستیک، ابتدا دیواره کناری آن را بررسی کنید. دیواره همان قسمت جانبی لاستیک است که نام برند، سایز، مدل، مشخصات فنی و برخی اطلاعات تولیدکننده روی آن درج می‌شوند. در میان این نوشته‌ها، به دنبال عبارت DOT بگردید؛ تاریخ تولید معمولاً در انتهای کد مربوط به این عبارت قرار دارد.

کد تاریخ تولید به‌صورت چهار رقم کنار هم حک می‌شود و ممکن است داخل یک قاب بیضی‌شکل یا مستطیلی قرار گرفته باشد. برای مثال، اگر عدد ۳۴۲۳ را مشاهده کنید، دو رقم اول یعنی ۳۴ نشان‌دهنده هفته سی‌وچهارم و دو رقم آخر یعنی ۲۳ بیانگر سال ۲۰۲۳ میلادی هستند.

نکته مهم: گاهی کد DOT کامل فقط روی یک سمت لاستیک درج شده است. بنابراین، اگر تاریخ تولید را روی دیواره بیرونی پیدا نکردید، سمت داخلی لاستیک را نیز بررسی کنید. این موضوع هنگام بررسی لاستیک نصب‌شده روی خودرو اهمیت بیشتری دارد؛ زیرا ممکن است برای مشاهده کد کامل به جابه‌جایی خودرو یا دسترسی به سمت داخلی چرخ نیاز داشته باشید.

در بررسی تاریخ تولید لاستیک، اعداد مربوط به سایز، شاخص بار و سرعت یا سایر مشخصات فنی را با تاریخ اشتباه نگیرید. تاریخ تولید معمولاً همان چهار رقم پایانی کد DOT است. اگر این عدد را پیدا کردید، می‌توانید با استفاده از جدول تبدیل هفته و سال، زمان تقریبی تولید را مشخص کنید.

کد DOT چیست و چه اطلاعاتی دارد؟

DOT مخفف Department of Transportation است و در مشخصات لاستیک به الزامات و شناسه‌های مرتبط با استانداردهای حمل‌ونقل ایالات متحده اشاره دارد. کد DOT روی دیواره لاستیک درج می‌شود و اطلاعاتی برای شناسایی و ردیابی محصول ارائه می‌دهد. بخش‌های مختلف این کد می‌توانند اطلاعاتی درباره محل تولید، مشخصات تولیدی و زمان ساخت لاستیک داشته باشند.

برای خواندن تاریخ تولید، لازم نیست تمام بخش‌های کد DOT را حفظ کنید. کافی است چهار رقم پایانی مربوط به تاریخ را شناسایی کنید. در این بخش، دو رقم اول نشان‌دهنده هفته تولید در سال و دو رقم آخر نشان‌دهنده سال میلادی هستند.

برای مثال، عدد ۱۲۲۵ به این معنی است که لاستیک در هفته دوازدهم سال ۲۰۲۵ تولید شده است. این عدد به‌تنهایی روز دقیق تولید را مشخص نمی‌کند؛ بلکه بازه زمانی تولید را در طول سال نشان می‌دهد.

هنگام بررسی کد DOT به این نکته نیز توجه کنید که همه اعداد درج‌شده روی دیواره، بخشی از تاریخ تولید نیستند. برای نمونه، عبارت‌هایی مانند 205/55R16 اندازه و ساختار لاستیک را مشخص می‌کنند، نه زمان تولید آن. همچنین، کدهای مربوط به شاخص بار و سرعت، اطلاعات عملکردی لاستیک هستند.

تشخیص صحیح کد تاریخ به شما کمک می‌کند سن لاستیک را بهتر ارزیابی کنید؛ بااین‌حال، برای تصمیم‌گیری درباره خرید یا استفاده از لاستیک، تنها به تاریخ تولید اکتفا نکنید. شرایط نگهداری، میزان فرسودگی و وضعیت ظاهری لاستیک نیز اهمیت دارند. در بخش بعدی، نحوه خواندن تاریخ لاستیک در سه مرحله و تبدیل کد چهاررقمی به ماه و سال شمسی بررسی می‌شود.

نحوه خواندن تاریخ لاستیک در ۳ مرحله

برای خواندن تاریخ تولید لاستیک، ابتدا کد چهاررقمی انتهای DOT را پیدا کنید، سپس هفته و سال میلادی را تشخیص دهید و در نهایت زمان تولید را به تقویم شمسی تبدیل کنید. این روش برای بیشتر لاستیک‌های جدید ایرانی، چینی و خارجی کاربرد دارد.

1. کد چهاررقمی را پیدا کنید: برای مثال، عدد ۲۵۲۴ را در نظر بگیرید.

2. هفته و سال تولید را مشخص کنید: دو رقم اول، یعنی ۲۵، هفته بیست‌وپنجم و دو رقم آخر، یعنی ۲۴، سال ۲۰۲۴ میلادی را نشان می‌دهند.

3. زمان تولید را به شمسی تبدیل کنید: هفته بیست‌وپنجم سال ۲۰۲۴ تقریباً با خرداد و تیر ۱۴۰۳ هم‌زمان است. برای تعیین دقیق‌تر بازه، باید هفته تولید و تاریخ تقویمی آن بررسی شود.

تبدیل هفته تولید به ماه

عدد چهاررقمی تاریخ لاستیک، ماه تولید را مستقیماً نشان نمی‌دهد؛ بلکه دو رقم اول آن شماره هفته در سال است. هر سال تقریباً ۵۲ هفته دارد و هر هفته از دوشنبه تا یکشنبه محاسبه می‌شود. به همین دلیل، تبدیل هفته به ماه شمسی تقریبی است و نمی‌توان برای تمام سال‌ها یک تطبیق کاملاً ثابت در نظر گرفت.

این جدول برای تخمین سریع زمان تولید کاربرد دارد. اگر تاریخ شمسی دقیق‌تری لازم دارید، باید سال میلادی و شماره هفته را هم‌زمان در نظر بگیرید؛ زیرا شروع هفته‌ها و مرز ماه‌های شمسی و میلادی با یکدیگر منطبق نیستند.

جدول سن لاستیک از روی دو رقم آخر

برای محاسبه سن لاستیک، ابتدا سال میلادی درج‌شده در کد چهاررقمی را مشخص کنید و سپس اختلاف آن را با سال جاری بسنجید. جدول زیر یک تخمین بر مبنای سال ۲۰۲۶ میلادی و سال ۱۴۰۵ شمسی ارائه می‌دهد؛ سن دقیق به هفته تولید و تاریخ روز بستگی دارد.

لاستیک‌های قبل از ۲۰۰۰ با کد سه‌رقمی

در برخی لاستیک‌های قدیمی که پیش از سال ۲۰۰۰ تولید شده‌اند، تاریخ تولید با سه رقم نمایش داده می‌شد. دو رقم اول شماره هفته و رقم آخر نشان‌دهنده سال تولید در دهه مربوطه بود. برای مثال، کد ۲۵۸ می‌توانست به هفته بیست‌وپنجم سالی با رقم پایانی ۸ اشاره کند؛ اما بدون اطلاعات تکمیلی، تعیین دهه دقیق ممکن نیست.

این شیوه در مقایسه با کد چهاررقمی جدید ابهام بیشتری دارد. اگر با چنین لاستیکی مواجه شدید، برای تعیین سن آن به اطلاعات تکمیلی و بررسی تخصصی نیاز دارید.

تاریخ لاستیک ایرانی، چینی و خارجی فرقی دارد؟

از نظر شیوه تشخیص تاریخ تولید، اصل کار در لاستیک‌های ایرانی، چینی و خارجی یکسان است: باید کد تاریخ درج‌شده روی دیواره را پیدا کنید و ارقام مربوط به هفته و سال تولید را بخوانید. برندهایی مانند بارز و کویرتایر نیز در کنار برندهای خارجی از این روش رایج برای نمایش تاریخ تولید استفاده می‌کنند.

بااین‌حال، محل دقیق درج کد و شکل حکاکی آن ممکن است با توجه به مدل لاستیک و فرایند تولید متفاوت باشد. بنابراین، اگر تاریخ روی دیواره بیرونی دیده نمی‌شود، سمت داخلی را نیز بررسی کنید. هنگام خرید، علاوه بر تاریخ تولید، وضعیت ظاهری، شرایط نگهداری و مشخصات فنی لاستیک را هم در نظر بگیرید.